Trong bức tranh xuất khẩu lao động năm 2026, một thực tế đầy khắc nghiệt đang diễn ra: Indonesia đang dần chiếm lĩnh thị phần vốn từng là thế mạnh của Việt Nam. Tại DTK ASIA, chúng tôi nhìn nhận đây không chỉ là sự cạnh tranh về số lượng, mà là sự đối đầu về thái độ và khát khao.
1. Thực trạng đau lòng: 90% thị phần nhiều ngành nghề đã đổi chủ
Nhìn vào các con số thống kê hiện tại, chúng ta không thể làm ngơ: các ngành Điều dưỡng, May mặc, Xây dựng đã ghi nhận sự chuyển dịch tới 90% sang lao động Indonesia. Vì sao các nghiệp đoàn Nhật Bản lại quay lưng với Việt Nam ở các mảng này?
-
Khát khao của lao động Indonesia: Họ đi Nhật với tâm thế của những người “đói” cơ hội, sẵn sàng rèn luyện khắt khe.
-
Sự hời hợt của lao động Việt: Một bộ phận lớn lao động phổ thông hiện nay vẫn mang tư duy “đi Nhật như đi Đài Loan” – nghĩa là muốn đi nhanh, không muốn học tiếng, không cần tay nghề, chỉ quan tâm đến việc kiếm tiền ngắn hạn.
2. Ngành Thực phẩm và Điện tử: “Pháo đài” cuối cùng của Việt Nam?
Hiện nay, ngành Thực phẩm và Điện tử vẫn đang ưu tiên tuyển dụng lao động Việt Nam, nhưng lý do không phải vì chúng ta “không thể thay thế”, mà vì:
-
Lợi thế về tôn giáo: Lao động Indonesia phần lớn theo đạo Hồi, có những rào cản nhất định về thực phẩm (thịt lợn, quy trình Halal), khiến các xí nghiệp thực phẩm Nhật Bản còn e dè.
-
Số lượng ứng viên: Việt Nam vẫn còn số lượng lớn người muốn đi các ngành này, tạo ra nguồn cung ổn định hơn yêu cầu.
Tuy nhiên, đây là một lợi thế mong manh. Nếu chúng ta không thay đổi, các doanh nghiệp Nhật Bản sẵn sàng thay đổi quy trình để thích nghi với lao động Indonesia thay vì tiếp tục chấp nhận những lao động Việt Nam thiếu kỷ luật và ngôn ngữ.
3. Lối đi ngược lại xu thế của Chính phủ Nhật Bản
Chính phủ Nhật Bản đang chuyển dịch sang hệ thống Ikusei Shuron, ưu tiên nhân lực có kỹ năng và tiếng Nhật. Trong khi đó, nhiều lao động Việt vẫn mơ về những đơn hàng “không cần tiếng”.
Đây là sai lầm chết người. Khi bạn không có tiếng Nhật, bạn tự biến mình thành “lao động hạng thấp”, dễ dàng bị thay thế bởi bất kỳ quốc gia nào có chi phí rẻ hơn hoặc thái độ tốt hơn.
4. Tầm nhìn của DTK ASIA: Thay đổi để tồn tại và dẫn đầu
Tại DTK ASIA, Giám đốc Phạm Thanh Điền luôn khẳng định: Chúng tôi không chạy theo những đơn hàng “ăn xổi”.
-
Lựa chọn nhân lực có chất lượng: Chúng tôi tập trung vào sinh viên năm cuối, những người có nền tảng học vấn và khả năng tư duy.
-
Đào tạo tiếng Nhật là sống còn: Chúng tôi không thỏa hiệp với tư duy “sang Nhật rồi mới học”. Tiếng Nhật chính là vũ khí để lao động Việt Nam giữ lại thị phần trước sự cạnh tranh của Indonesia.
-
Xây dựng phong cách chuyên nghiệp: Học cách làm việc của các tập đoàn lớn như Maruwa Unyu Kikan để chứng minh rằng người Việt không chỉ chăm chỉ mà còn rất kỷ luật và tinh tế.
Lời kết
Indonesia đang thắng thế vì họ có Khát khao. Việt Nam chỉ có thể giữ vững vị thế nếu chúng ta có Kỷ luật và Trí tuệ. Đã đến lúc lao động Việt Nam phải từ bỏ tư duy “đi nhanh làm tạm” để hướng tới con đường nhân lực chất lượng cao. Nếu không thay đổi ngay hôm nay, chúng ta sẽ mất sạch thị phần vào tay đối thủ.
#CanhTranhLogistics #NhanLucVietNam #IndonesiaVsVietnam #XuatKhauLaoDong2026 #DTKASIA #ThayDoiTuDuy